Ik lees Nederlands (2014)

In 2013 heeft Judith van De Boekblogger de uitdaging 'Ik lees Nederlands' georganiseerd. Omdat ik voornamelijk vertaalde boeken lees, vond ik dit een leuke manier om eens wat meer auteurs van eigen bodem te ontdekken. Dus: hup, me ingeschreven en lezen. Ik had me ingeschreven voor 10 boeken maar het zijn er uiteindelijk 20 (!) geworden. Een deel hiervan is te danken aan de recensieboeken die ik van verschillende kanten toegestuurd kreeg; de Nederlandse auteurs waren in 2013 zeer productief!

In 2014 wordt de uitdaging georganiseerd door Inge van Inge leest. Ik heb toch even getwijfeld of ik me weer aan zou melden maar ik dacht: ach, waarom niet? Het is me het afgelopen jaar zo goed bevallen en ik heb nog wel wat boeken van Nederlandstalige oorsprong in mijn boekenkast met ongelezen boeken staan.
Dus: de stoute schoenen aangetrokken en me aangemeld. Ik ga weer voor 20 boeken - welke het worden weet ik nog niet. Maar ik zal ook op dit blog mijn resultaat bijhouden. Benieuwd hoe het lijstje er uitziet op 31 december 2014!


#01: De afstammeling - Almar Otten
#02: Twee zomers - Michael Berg
#03: Vals beeld - Elvin Post
#04: IJstijd - Maartje Wortel
#05: Paniek op de Haarlemmerdijk - Joop van Riessen
#06: Het Boschhuis - Pauline Broekema
#07: Zielloos - Corine Hartman
#08: Moddergraf - Lupko Ellen
#09. Vraag niet waarom - Simone van der Vlugt
#10. Walker - Patrick Conrad
#11. De evolutie van een huwelijk - Rebekka W.R. Bremmer
#12. Alibi - Martine Kamphuis
#13. Hollands Siberië - Marriët Meesters

De evolutie van een huwelijk - Rebekka W.R. Bremmer

Rebekka W.R. Bremmer (1977) heeft Taal- en Cultuurstudies gestudeerd en (de expressie van) taal is waar ze zich voornamelijk mee bezig houdt. Ze was drama docent en regisseur en heeft muziektheaterstukken voor basisscholen en een toneelstuk (Kafka's harem) geschreven. Na haar debuut Eb (2012) is nu haar tweede roman verschenen: De evolutie van een huwelijk.

Het boek begint als een gewone roman, maar daarna gebruikt de auteur een methode die niet veel gebruikt wordt om een verhaal vorm te geven: dezelfde gebeurtenissen worden afwisselend door de verschillende hoofdpersonen verteld. Dat geeft een heel intiem maar ook overweldigend beeld. Er zijn geen bijfiguren, alleen maar hoofdpersonen die allemaal dezelfde gebeurtenissen op hun eigen manier beleven. En tussen alle invalshoeken door ontwikkelt zich het boeiende verhaal van de evolutie van een huwelijk.

De kiem van de hele geschiedenis ligt in het verleden, wanneer Bastiaan en Masha een koppel worden en Masha ook Freek ontmoet, de broer van Bastiaan. De overweldigende aantrekkingskracht tussen Masha en Freek maar krijgt geen vervolg wanneer Freek als fotograaf over de wereldbol gaat zwerven en zich na verloop van tijd vestigt in Nieuw-Zeeland en daar trouwt. Wanneer hij met zijn vrouw en pasgeboren baby naar Nederland komt voor een expositie van zijn werk, moeten nieuwe keuzes gemaakt worden.

'De evolutie van een huwelijk' is een prachtige roman over familiebanden, liefde en trouw, met scherpe observaties, ongemakkelijke emoties, en verborgen agenda's. Wat vermoedt de vrouw van Freek? Is Bastiaan echt de goedige, naïeve echtgenoot? Allerlei zijlijnen passeren, waardoor de karakters van de personages af en toe fel uitgelicht worden. Literatuur versus beeldende kunst, woord tegenover daad, wat is belangrijk? Waar kun je je in verliezen? Dochter Anna Karen vindt woorden niet waarheidsgetrouw: 'Een beeld zegt meer dan duizend woorden...... een beeld was een geheel, een beschrijving een half beeld'. Terwijl moeder Masha zich lijkt vast te bijten in literatuur en blind lijkt geworden voor wat er om haar heen gebeurt.

Het taalgebruik is elegant en tegelijkertijd to the point. Ondanks de vele perspectiefwisselingen en herhalingen van dezelfde gebeurtenissen wordt er geen woord teveel gebruikt en evolueert de lezer mee met het verhaal. Heden en verleden, gisteren en morgen vloeien daarbij in elkaar over.
Als intermezzo spelen de kinderen hun eigen rol. Ook hier is de tegenstelling groot: de afhankelijkheid en het vertrouwen van de baby van Freek en Shannon tegenover de onafhankelijkheid van grotere kinderen, die met vallen en opstaan hun eigen weg leren gaan.

Het boek is zeer de moeite waard met daarbij de kleine kanttekening dat het in het begin wel even doorbijten is. De abrupte overgangen naar de verschillende tijden en personages en de vele gedachtenkronkels die tussen haakjes als terzijdes in het verhaal zijn ingeweven, maakt dat je, zeker in het begin wanneer je hier nog niet aan gewend bent, volop geconcentreerd moet blijven. Maar daarna kun je je alleen maar verliezen in de levens van Bastiaan, Masha, Freek en Shannon en hun dochters.

Ik ben blij dat ik het boek heb mogen lezen als pre-read voor 'Een perfecte dag voorliteratuur'.

Hollands Siberië - Marriët Meester

Veenhuizen, voor mij een bekende klank. In mijn jeugd woonde ik een paar dorpen verderop. Als er een gevangene was ontsnapt, ging dat als een lopend vuurtje rond. De onrust duurde gelukkig nooit lang.

Ondanks dat ik wist dat er een gevangenis was in Veenhuizen, heb ik me eigenlijk nooit echt verdiept in de hele geschiedenis van dit complex. Waarom was het opgezet; wie werden er in eerste instantie heen gestuurd; hoe was de huisvesting etc. Daarom was ik blij met de mogelijkheid dit boek van Marriët Meester over Veenhuizen te lezen.

'Hollands Siberië' wordt verteld vanuit het gezichtspunt van de middelbare pastoor Pex, die naar het complex wordt gestuurd om de katholieke bewoners bij te staan. Dat is gelijk de beperking van het boek, omdat het vrij eendimensionaal verteld wordt. En toch grijpen de gebeurtenissen je bij de keel. De behandeling van de 'verpleegden' – de arme sloebers die naar Veenhuizen werden gestuurd om heropgevoed en gesticht te worden – en de deplorabele omstandigheden waaronder ze moesten werken komen juist via de milde ogen van de pastoor hard binnen. En dit speelde zich slechts zo'n 70 – 80 jaar geleden af!

De pastoor komt over als een redelijk naïeve, menslievende man met een brede en realistische kijk op de wereld. Voor zijn tijd en beroep is hij trouwens aardig modern: de homosexuele relatie tussen zijn kok en zijn koster vindt hij heel normaal. Door zijn ogen volgen we een aantal jaren het wel en wee van de verpleegden en de ambtenaren en hun gezinnen binnen deze gesloten gemeenschap en – na de Tweede Wereldoorlog – de omvorming tot strafkamp annex gevangenis. Toch had er voor mij wat meer verdieping in het verhaal gebracht mogen worden. Zoals al eerder gezegd, blijft het allemaal eendimensionaal en krijgen de overige personages weinig tot geen invulling. Daardoor wordt het ondanks het schrijnende onderwerp geen boek dat je aangrijpt. Wel een boek dat je kan aanzetten om eens verder in de geschiedenis van Veenhuizen te duiken. Tegenwoordig is het terrein een museum; ik heb het een aantal jaren geleden bezocht en was zeer onder de indruk. Voor meer informatie: www.gevangenismuseum.nl.

Om terug te keren bij het boek: dat is bij vlagen schokkend, moralistisch maar ook humoristisch en met veel gevoel voor historie geschreven. Ik heb, mede omdat ik uit de streek kom, het boek met veel plezier gelezen. Misschien binnenkort nog eens een bezoek plannen wanneer ik weer in het noorden ben.

Gelezen voor 'Een echte dag voorliteratuur'

Vraag niet waarom - Simone van der Vlugt

Simone van der Vlugt (Hoorn, 1966) schreef in 2004 haar thrillerdebuut en is inmiddels een gelouterd auteur met een rijk geschakeerd oeuvre. Haar boeken zijn genomineerd geweest voor o.a. De Gouden Strop en de NS Publieksprijs en ze heeft diverse prijzen gewonnen waaronder de Crimezone Award voor beste Nederlandstalige thriller voor Op klaarlichte dag. Ze heeft verschillende genres uit haar pen laten vloeien, waaronder jeugd- en reisboeken, maar is bij het grote publiek voornamelijk bekend vanwege haar thrillers. In eerste instantie waren dit stand alones, maar nu heeft zij zich ook gewaagd aan een serie politiethrillers rond de Alkmaarse politierechercheur Lois Elzinga.

Vraag niet waarom is inmiddels het derde deel in de serie met Lois Elzinga in de hoofdrol.
Het verhaal begint met een niet fatale steekpartij op een parkeerplaats van een supermarkt. Vervelend voor het slachtoffer, maar nog niet direct dramatisch. De spanning loopt op wanneer kort daarop nog twee personen worden neergestoken, waarbij een dode valt. Niets lijkt de slachtoffers met elkaar te verbinden, wat het werk voor Lois en haar partner Fred extra moeilijk maakt.

Simone van der Vlugt weet vanaf het begin de lezer te boeien met een prettige, soepele schrijfstijl waarmee ze je al gauw aan de haak heeft. Net zoals Lois en Fred begrijp je niets van het waarom en puzzel je mee over de motieven. Dat is een sterke kracht van Van der Vlugt die ik ook eerder al in bijvoorbeeld 'De Reünie' had opgemerkt.
Naast de misdaadcomponent is er ook ruimte voor de ontwikkeling van de personages. Zo komt de lezer meer te weten over de niet zo gelukkige jeugd van Lois, wat zijdelings ook een link heeft naar het thrillerdeel van het boek. De overgangen zijn soepel en logisch en het geheel ademt een hedendaagse, herkenbare sfeer. Ik ken Alkmaar zelf niet, maar kan me voorstellen dat de beschrijvingen van de stad (waar de auteur tegenwoordig ook zelf woont) een extra positieve factor zijn voor mensen die deze plaats wel kennen.

Vraag niet waarom is een boeiende, vlot lezende politiethriller waarin veel aandacht is voor het pure recherchewerk. Simone van der Vlugt houdt van gedegen research voor haar werk – dat vindt ze feitelijk het leukste onderdeel van het schrijven van een nieuw boek – en dat blijkt ook uit het geloofwaardige karakter van haar plot. Voor de liefhebbers van spannende boeken is Vraag niet waarom een geheide aanrader voor de vakantiekoffer.

Recensie geschreven voor Hebban/Crimezone 

Lexicon - Max Barry

Taal: wat kun je er allemaal mee doen? Wat doen woorden met mensen? Kun je mensen beïnvloeden met taal en zelfs dingen laten doen die ze anders niet zouden doen? Kun je zelfs zover gaan dat je je hierin kunt bekwamen en zodoende macht kunt uitoefenen? En wat zijn daarvan de consequenties?

Lexicon beantwoordt deze vragen, en meer......

De start van het boek is overrompelend en de spanning zit er gelijk goed in. Helaas voldeed het vervolg van het verhaal niet helemaal aan mijn verwachtingen, die waren gebaseerd op de interessante en aantrekkelijke cover van het boek. Waar in het begin de vaart er goed in zit, bekroop mij verderop in het verhaal verwarring: bij de switch van hoofdstukken, waarbij ook vaak van hoofdpersoon en van tijd werd gewisseld, was het af en toe puzzelen waar het ook al weer over ging. Met name in de tweede helft zakte het boek voor mij als een plumpudding in elkaar. Het verhaal boeide me niet meer en ik kon het gedrag van de personages niet meer volgen.

Het gedeeltelijke SF-gehalte van het verhaal doet daar niets aan af. Ik vind dat wel een leuk gegeven in een thriller, maar sommige dingen werden zo breedvoerig uitgesponnen (zoals de schooljaren van Emily) dat het alle vaart uit het verhaal haalde en de spanningsboog tot nul reduceerde. Jammer.

Desalniettemin moet ik zegen dat de schrijfstijl van Max Barry mij wel bevalt. Het boek leest vlot en gemakkelijk. Het onderwerp van het boek vind ik goed gekozen. Taal is één van de meest belangrijke zaken die we hebben en dan is het leuk om te lezen hoe je dat kunt ge- en misbruiken.

Dit boek heb ik gelezen als Leesclubboek voor Crimezone.

 

Het Boschhuis - Pauline Broekema

Pauline Broekema is journaliste en ik ken haar alleen van haar reportages bij het NOS-journaal. Met haar kenmerkende stem en gedegen verhalen weet ze me meestal te boeien en brengt ze interessante stukjes Nederland in de huiskamers. Toen dan ook haar familiekroniek Het Boschhuis werd aangeboden bij 'Een perfecte dag voor literatuur' wist ik zeker: dat boek wilde ik lezen.

Het boek ademt geschiedenis; niet alleen van de familie van Broekema, maar ook van het Nederland en haar gewesten uit de 19e en 20e eeuw. Op indringende en gedetailleerde wijze, via de levens van haar overgrootouders, tabakspionier Frans Jan en Jannetje Ter Beek, vertelt Broekema over het leven in Indië. Veel te vlug naar mijn zin wordt het verhaal weer opgepakt in Bilthoven, waar het gezin Ter Beek zich settelt nadat het om gezondheidsredenen terug moest keren naar Nederland.

Daarna wordt een sprong in de tijd gemaakt naar de donkere jaren voor en tijdens de oorlog waarbij de nadruk word gelegd op de jongste twee kinderen van het gezin van de jongste zoon van Frans Jan en Jannetje: Joke (de moeder van Broekema) en Pieter, die als twintiger in het verzet terechtkomt en in 1944 door de Duitsers wordt gefusilleerd. Het leven wordt voor het gezin Ter Beek nooit meer hetzelfde.

Pauline Broekema raakt geïntrigeerd door haar familieverhaal wanneer ze na de dood van haar moeder allerlei papieren en boeken vindt waarvan haar moeder ooit heeft gezegd dat ze daar iets mee moet gaan doen. En dan is daar het schilderij van haar moeder als jong meisje; wat ligt er in die blik verscholen? Haar moeder kon het zelf niet meer vertellen omdat ze al vroeg alzheimer kreeg. Wat volgt is een jarenlange zoektocht naar de geschiedenis van haar familie, wat resulteert in deze mooie en met liefde samengestelde kroniek. Het is het verhaal van één familie tegen de achtergrond van de wereldgeschiedenis, die synoniem kan staan voor veel verhalen van andere families.

De schrijfstijl is zeer aangenaam en leest heel vlot. De karaktertekening is sterk; je ziet de personen zo voor je. Wanneer ik aan Pauline Broekema denk, denk ik aan de sfeervolle reportages die zij maakt voor het NOS journaal. Die sfeer trof ik ook aan in Het Boschhuis; interessant, zonder poespas, met oog voor detail. Het boek is een lijvige familiekroniek geworden waarbij ik wel moet aantekenen dat door de continue stroom aan informatie – hoe boeiend ook – het me af en toe ook wel eens duizelde en ik het boek even aan de kant moest leggen. Door de inbedding in de wereldgeschiedenis is Het Boschhuis niet alleen interessant voor de naaste familie maar voor iedereen die belang stelt in (de recente) geschiedenis.

Ik heb Het Boschhuis gelezen voor 'Een perfecte dag voor literatuur' van NotJustAnyBook. Klik op de link voor meer blogrecensies.

Een vrouw op 1000° - Hallgrímur Helgason

Ze was ooit mooi, nu is ze uitgeteerd door longemfyseem.
Ze heeft in de mooiste huizen gewoond, nu slijt ze haar laatste levensdagen in een oude garage.
Ze heeft overal ter wereld gedanst, nu kunnen haar benen haar niet meer dragen.
Ze komt uit een roemruchte IJslandse familie,nu kijkt niemand meer naar haar om.
Het enige dat ze wil is voor Kerst sterven en gecremeerd worden in een oven die gegarandeerd 1000 graden heet is.....

'Een vrouw op 1000° ' is een prachtige roman, waarin we van de hak op de tak door het leven van Here Björnsson springen. Maar telkens keren we terug in het heden, waarin zij op de dood wacht, door haar longemfyseem afhankelijk van de zorg van anderen. Zij, die onafhankelijkheid hoog in het vaandel had staan.

Het boek is niet bepaald een feelgoodroman, maar één die je meesleept door de wereld van Here en de geschiedenis van de 20e eeuw. Van IJsland via het Duitsland in oorlog naar Argentinië tot ze tenslotte weer thuiskomt in IJsland. Al lezend wordt het duidelijk hoe ze van een jong, levenslustig meisje is geworden tot de harde, cynische, rauwe dame die de lezer haar levensverhaal tot het bittere einde toe vertelt.

Vanaf de allereerste bladzijde heeft het boek – en dan met name hoofdpersoon Here – mij geboeid. Here is geen gemakkelijk persoon om mee mee te leven, maar eigenlijk ben ik stiekem een beetje van haar gaan houden. Zij deed mij denken aan een oudere dame die ik ken en die op sommige punten ook ongeveer zo'n levenshouding heeft. Prachtmens, maar geen gemakkelijk mens. Zo is Here ook. De schrijfstijl, waarbij Here de lezer rechtstreeks lijkt aan te spreken, is indringend en trekt je steeds verder mee in het verhaal.

Toch is het ook geen gemakkelijk boek om te lezen. Deels door de eerder genoemde rauwheid, maar ook door de grote sprongen heen en weer in de tijd waardoor je soms heel even de draad van het verhaal kwijt bent. Maar de doorzetter wordt beloond met een boek van uitzonderlijk hoog niveau. Laat je op voorhand niet afschrikken door het grote aantal bladzijden (541), maar dompel je onder in de levensverhalen van Here Björnsson. Ik ben in ieder geval blij dat ik het heb mogen lezen in het kader van 'Een perfecte dag voor literatuur' van NotJustAnyBook.

De IJslandse auteur Hallgrímur Helgason (1955) is een veelzijdig man: schrijver, schilder, cartoontekenaar, essayist. Hij heeft gestudeerd aan de Art Academy of Iceland en later aan de Academy of Fine Arts in München. Hij heeft inmiddels meer dan 20 solo exposities gehad in o.a. IJsland, Boston en Parijs. Zijn debuutroman 'Hella' verscheen in 1990, waarna hij een omvangrijk oeuvre heeft gecreëerd. 'Een vrouw op 1000°' is zijn jongste roman, waarvan de rechten inmiddels aan meer dan 12 landen verkocht zijn.